TYP HOMO

By admin|Listopad 13, 2015|Sympatia|0 comments

Ten typ homo żyje psychicznie tylko kosztem (vov) otocze­nia, względnie kosztem jednego człowieka ze swego kręgu, w tym sensie, że jego przeżycia współprzeżywa „jako swoje własne”, jego myślom i sądom nie „przytakuje”, lecz myśli i wypowiada je jako swoje własne, jego uczucia (Gemutserlebnisse) współprzeżywa jako swoje własne. Tym, co prowadzi do tego typu, jest świadomość własnej „pust­ki”, własnej „znikomości”. Owa […]

REAKTYWNE ZACHOWANIE

By admin|Listopad 13, 2015|Sympatia|0 comments

Ten jego obraz nie jest wtedy dla nas —jak w normalnym przypadku —- następstwem naszego spon­tanicznie podejmowanego działania (hervorquellenden Tuns) i życia, [następstwem], które potem — wtórnie — recep- tywnie przyswajamy, np. ciesząc się z jego „zgodności”, lecz, odwrotnie, nasze działanie i życie całkowicie uzależ­nia się od zmieniaj ących się obrazów, które ktoś ma o nas . W efekcie (damit) […]

ZACHOWANIE I OCENY

By admin|Listopad 13, 2015|Sympatia|0 comments

To, co rzeczywiście dotyczy kogoś innego, tutaj dotyczy nas [w taki sposób], jak gdyby dotyczyło nas samych (nie na podłożu iluzji czy halucynacji pojedynczego procesu uczuciowego), ponieważ żyjemy właśnie jego, a nie „na­szym” życiem, a zarazem to „przeżywanie jego przeżywa­nia”, które faktycznie umożliwia ów proces, wcale nie jest nam dane . Znamienny rys tego typu tkwi zwłaszcza w zachowaniu wobec […]

STANY UCZUCIOWE INNYCH

By admin|Listopad 13, 2015|Sympatia|0 comments

To, że możemy czuć stany uczuciowe innych [ludzi] i rzeczywiście je „cierpieć”, a „cieszyć się nimi” nie w następstwie „współradości” (Mitfreude) — bowiem jest to wówczas nasza radość -— lecz „współ- zażywać” radości nawet niekoniecznie wpadając dzięki temu w wesoły nastrój — może być „cudowne”, ale właś­nie to jest fenomen prawdziwego współodczucia. Nato­miast wywołanie, zarażenie itd. własnych stanów uczucio­wych tego […]

STAN CYWILIZACJI

By admin|Listopad 13, 2015|Sympatia|0 comments

Na podstawie tego „nieautentycznego” przypadku widzimy właśnie, że współcierpienie i współradowanie nigdy nie są—jeśli są prawdziwe — własnymi stanami uczuciowymi, na które kierujemy intencję. Można to pojąć tylko wtedy, gdy nie traci się z oczu wyraźnej różnicy między funkcjami czucia a stanami uczuciowymi. Powiedzia­łem wcześniej : Cierpienie np. jakiegoś bólu jest czymś innym niż sam ból; cierpienie jako funkcja ma […]

PEWIEN PRZYPADEK

By admin|Listopad 13, 2015|Sympatia|0 comments

Istnieje pewien przypadek, który podobny jest do tego typu pozornego współodczucia, a zarazem przedstawia jego przeciwieństwo: [zachodzi] on wtedy, gdy wprawdzie istnieje zrozumienie cudzego cierpienia i zrozumienie to wyzwala reakcję cierpienia, ale intencja czucia nie jest skierowana na cudze cierpienie, lecz na własną reakcję cierpienia. Zachodzi to wtedy, gdy ktoś zachowuje się zgodnie z sensem słów: „chcę widzieć wokół siebie wesołe […]

REAKCJA UCZUCIOWA

By admin|Listopad 13, 2015|Sympatia|0 comments

W tym przy­padku współodczucie byłoby w rzeczywistości idiopatyczną reakcją uczuciową, która jedynie dzięki intelektualnemu złudzeniu przybierałaby pozorny charakter pewnej szcze­gólnej klasy prawdziwych uczuć. W treści iluzji bądź halu­cynacji byłoby mi bowiem fenomenologicznie dane, jako cierpiące, moje własne Ja, a moja praktyczna reakcja, która zmierzałaby do usunięcia przyczyny cierpienia —- także wtedy, gdy ta przyczyna, tkwi w bólu, względnie w okoliczności […]

UKIERUNKOWANIE

By admin|Listopad 13, 2015|Sympatia|0 comments

Najważniejsze jest jednak to, że owego „namysłu” fak­tycznie nie można znaleźć w prawdziwym współcierpieniu. Jest on sztuczną konstrukcją teoretyków, którzy zwyczajem psychologii i moralności francuskiego Oświecenia zakładają już egoistyczną naturę człowieka i przez to chcą pojmować współodczucie, heteropatię jako jakieś następstwo bądź pewnego rodzaju analogię do idiopatycznego czucia i za­chowania się. Gdybyśmy mogli — w chwili, w której reagujemy współradująco […]

PRAWDZIWE WSPÓŁODCZUCIE

By admin|Listopad 13, 2015|Sympatia|0 comments

Praw­dziwe współodczucie objawia się właśnie w tym, że włącza ono naturę i egzystencję kogoś innego oraz jego indywidual­ność w przedmiot współcierpienia i współradości. Czy istnieje głębsza współradość jak z tego, że ktoś jest tak dos­konały, dzielny, czysty itd., jaki jest? I współcierpienie głęb­sze od tego, że on musi tak cierpieć, jak cierpi, ponieważ jest „takim człowiekiem”? Zwłaszcza w fenomenie „litości” […]

KAŻDA TEORIA

By admin|Listopad 13, 2015|Sympatia|0 comments

Z powyższych rozważań wynika, że błędna jest każda teoria, która zapoznaje stan faktyczny fenomenologicznie danego oddzielenia obydwu procesów współcierpienia cudzego cierpienia, jak również [fakt] kierunkowego od­niesienia pierwszego do drugiego, a każde takie ujęcie musi mijać się, w tym lub owym kierunku, z etyczną oceną współodczucia. Takich teorii jest jednak bardzo wiele. Przytoczmy tutaj tylko ich typowe odmiany. Są to [teorie] bądź […]